صفحه اصلی            معرفی ستاد        اخبار            تماشاخانه        آپارات        ارتباط با ما         نقشه سایت
شنبه 5 اسفند 1396 ایران برنده جنگ نفت در 8 سال دفاع مقدس

مصاحبه با آقای مهندس عباس کاظمی - مشاور وزیر نفت 

ایران برنده جنگ نفت در 8 سال دفاع مقدس

 

مهندس عباس کاظمی- مشاور وزیر نفت- ازجمله مدیران برجسته وزارت نفت است که در دوران دفاع مقدس حضور فعال داشته است. با وی در خصوص خاطراتش از فداکاری خانواده بزرگ صنعت نفت در مقطع 8 سال دفاع از منافع مردم ایران، گفت و گو کرده ایم که می خوانید:

 ·                   جناب مهندس کاظمی در ابتدا مختصری از شرح حال، زندگی وتحصیلات خود برای بگویید؟

بنده عباس کاظمی و متولد سال 1333 درکاشان هستم.و دارای مدرک کارشناسی ارشد مدیریت دولتی می باشم.
بنده تا اخذ مدرک دیپلم در شهر کاشان بودم و سپس برای ادامه تحصیل به تهران آمدم و در دانشگاه علم و صنعت در رشته مهندسی مکانیک مشغول به تحصیل شدم. سرانجام در سال 66 به صنعت نفت پیوستم و فعالیت خود را از پالایشگاه اراک به عنوان رییس تعمیرات آغاز کردم.
·        از نقش صنعت نفت در دوران هشت سال دفاع مقدس برایمان بگویید؟
دفاع مقدس، دوران خلق حماسه هایی بود که صفحات تاریخ کهن ایران را زرین کرد. هشت سال دفاع جانانه ملت ایران تمام معادلات کارشناسی را بر هم ریخت و اثبات کرد که ایرانیان در دفاع از خاک، عقیده و ارزش های خود توان نامحدود دارند.
 کارکنان صنعت نفت نیز در این دوران با تقدیم یک هزار و ١٧ شهید لاله روی، نگذاشتند صادرات نفت حتی یک روز هم متوقف شود، کاری که جمهوری اسلامی ایران را برنده قطعی جنگ نفت در هشت سال دفاع مقدس کرد.
یکی از مهم ترین مباحث در حمله های نظامی و زمان جنگ که به نظر می رسد حتی از اسلحه به دست گرفتن و جنگیدن رودررو نیز حساس تر و سرنوشت سازتر باشد، مدیریت جنگ و به کارگیری تکنیک های نظامی در حفاظت از تاسیسات نظامی و صنعتی است و مدیرانی که در ٨ سال جنگ تحمیلی کشورمان در صنعت نفت کشور، مدیریت تاسیسات استراتژیک صنعت نفت کشور را به عهده داشتند، لحظات سخت و سرنوشت سازی را در بطن حملات دشمن تجربه کردند تا در نهایت با به کارگیری بهترین تاکتیک ها اجازه ندهند صادرات نفت کشور حتی برای یک روز هم متوقف شود.
تا سال 59 در حقیقت به دلیل عدم توسعه گاز، نقش اساسی را فراورده نفتی داشتند.
پالایشگاه آبادان بزرگترین پالایشگاه دنیا از لحاظ ظرفیت در آن دوران بود و روزانه 660 هزار بشکه نفت را تولید می کرد. 52 درصد انرژی کشور تامین می کرد. در اولین حملات دشمن پالایشگاه آبادان از مدار خارج شد به صورتی که بهره برداران نتوانستند تعمیر کنند. به دلیل این که بیشترین حملات به پالایشگاه آبادان انجام شد و تقریبا می توان گفت این حملات بی وقفه بود و عملا پالایشگاه آبادان از چرخه تولید خارج گردید.  اما مواد نفتی در ظروف لوله های این پالایشگاه باقی ماند و آتش‌سوزی وسیعی نیز در پالایشگاه رخ داد.
باید به این نکته اشاره کنم، 52 درصد انرژی کشور که پالایشگاه آبادان تامین میکرد و از رده خارج شد و ما باید هم جنگ و هم کشور را اداره میکردیم و این خود یک هنر بالا و یک مدیریت بسیار قوی نیاز داشت، خب به طبع همکاران ما در صنعت نفت، سایر پالایشگاهای که در داخل کشور و به دور از مرزها جنگی بودند راه‌اندازی کردند، مثل لاوان، تبریز، کرمانشاه، تهران، شیراز و اصفهان که تازه راه اندازی شده بود.
و در آن دوران پالایشگاه اصفهان در دست آمریکایی ها بود و آنها نیز نیمه کاره آن جا را رها کرده بودند. و نرم افزارها با خود برده بودند و همکاران با بضاعت و دانش خودشان این پالایشگاه را مورد بهره برداری قرار دهند و به ظرفیت نامی که 200 هزار بشکه بود برسانند.
پس از این که پالایشگاه آبادان از رده خارج شده پالایشگاه اصفهان ظرفیت خود را از 200 هزار بشکه به 370 هزار بشکه افزایش داد تا بتواند کمبود پالایشگاه آبادان را جبران و نیز انرژی جبهه‌‌ها را نیز تامین کنند.
کارکنان صنعت نفت با رشادت و فداکاری های خود توانستند کاری کنند که تولید نفت در کشور یک روز هم قطع نشود و صادرات نیز ادامه داشته باشد و ارز وارد مملکت و خوراک کارخانه ها را تامین می کردند، تسهیلات جبهه را تضمین کنند. البته در بقیه جاها نیز همین طور بود و مردم نیز نقش اساسی در آن دوران داشتند.
·       در طی جنگ تحمیلی وضعیت پالایشگاه های کشور به چه صورت بود و چند بار مورد حمله دشمن قرار گرفتند؟
در بحث بمباران پالایشگاه، که به اصطلاح (catastrophy) گفته میشود، به معنای (صنایع فاجعه‌انگیز و خطرناک)پالایشگاه و نیروگاه های اتمی را به این نام می نامند. خود پالایشگاه ها در حالت عادی با خطر روبه رو هستند. حال پالایشگاه را تصور کنید در سرویس عملیاتی و در همین حین مورد بمباران قرار میگیرد! خب مسلما خطرات بسیار دارد و در روحیه کارکنان تاثیر بسیار بدی می گذاشت اما کارکنان با این وضعیت کار می کردند و بسیاری از همکاران در حین کار به شهادت می رسیدند و با این فداکارها بود که سوخت کشور تامین می کردند.
دشمن پس از حمله به جبهه ها و از  سرویس خارج کردن پالایشگاه آبادان یکی از اهدافش بمباران و مورد حمله قرار دادن پالایشگاه داخلی کشور بود. به طوری که در طول هشت سال این پالایشگاه مورد بمباران قرار گرفتند و تاخیرات در تولید انرژی به وجود آمد.
در آن دوران پالایشگاه تهران 2بار بمباران شد و ١٣ واحد آن به طور کامل آسیب دید و پالایشگاه اصفهان که بنده مشغول به خدمت بودم، 7بار بمباران موثر شد و ١٧ واحد آن آسیب دید و پالایشگاه کرمانشاه نیز 30 الی40 بار و تبریز نیز 15 بار بمباران شدند. آسیب آنها منجر به خروج پالایشگاه از مدار تولید می شد.
زمانی که پالایشگاه آبادان آماج حملات بی وقفه دشمن قرار گرفته بود، پالایشگاه های تهران، تبریز، کرمان و لاوان و اصفهان که دورتر از آتش دشمن بودند، با وجود بمباران در مدار تولید قرار داشتند و تامین فرآورده مورد نیاز کشور برعهده این ها بود.
به خاطر می آوردم در آن دوران روزی 3 الی 4 مرتبه وضعیت قرمز اعلام می شد و بعد از هر بمباران کارکنان بلافاصله به بازسازی پالایشگاه می پرداختند. در آن دوران بعد از هر بمباران عده‌ای از همکاران ما جلوی چشم ما به شهادت می رسیدند و در کوره ذوب می شدند و این در روحیه کارکنان بسیار تاثیر بدی داشت، اما همه این ها باعث نمی شد، ما عقب نشینی کنیم و فردا سرکار نیاییم بلکه با روحیه مضاعف برای مقابله با دشمن عزم را جزم می کردیم، حتی یک روز هم از تولید نفت خارج نشدیم.
یکی از اهداف شروع جنگ تحمیلی همین نفت بود که دشمن می خواست نفت ما را به دست بیاورد و به همین دلیل کارکنان وزارت نفت نقش اساسی در دوران دفاع مقدس داشتند.
به جز پالایشگاه ها کدام تاسیسات بیشتر بمباران می شد؟
علاوه بر پالایشگاه ها، برخی از تلمبه خانه ها در جنوب که نقش بسیار کلیدی در ارسال نفت خام به پالایشگاه ها داشتند، سیبل حملات دشمن شده بود. تلمبه خانه ها هم نفت خام به پالایشگاه ها و هم فرآورده های خروجی پالایشگاه ها را به نقاط مختلف کشور منتقل می کردند؛ بنابراین نقش این تلمبه خانه ها بسیار کلیدی و شاهراه حیاتی ارسال نفت خام و فرآورده در کشور بود و دشمن به همین دلیل این تاسیسات را به طور دائم بمباران می کرد که تلمبه خانه شهرهای آبادان و اهواز و تلمبه خانه تنگ فنی از آن جمله بود.
تلمبه خانه تنگ فنی هم یک شاهراه حیاتی در جنوب بود که علاوه بر آن که در مسیر پرواز هواپیماهای دشمن قرار داشت، بمباران های متعدد آن تصادفی نبود و دشمن برای آن برنامه ریزی ویژه ای داشت، زیرا نقش تلمبه خانه تنگ فنی به لحاظ میزان نفت خامی که به پالایشگاه های متعدد ارسال می کند، بسیار کلیدی بود.
در طول دوران جنگ تحمیلی منطقه خارک به مدت ٨ سال منطقه جنگی بود و صدها بار بمباران شد. مدیریت بحران در آن دوره چگونه انجام می شد؟
خارک ترمینال اصلی صادرات نفت ما بود. هدف دشمن این بود این ترمینال از چرخه خارج کند. که ما نتوانیم نفت صادر کنیم و ارز وارد کشور کنیم. خیلی از دوستان این عقیده دارند منطقه خارک از خود جبهه نیز بیشتر مورد حمله قرارگرفت!
افراد در این منطقه از کارکنان بوده اند و برای کار آمده بودند نه برای جنگ. اما در دوران جنگ این منطقه بیشتر از خود جبهه میدان جنگ بود!
در طول 2900 روز جنگ 2 هزار مرتبه جزیره خارک مورد هجوم دشمن واقع شد و روزی سه مرتبه این جزیره را دشمن بعثی بمباران می کرد.
در طول دوران جنگ تحمیلی در مجموع حدود ٦ هزار کشتی نفتکش در خلیج فارس جا به جا کردیم که تنها ٢ تا ٣ درصد این کشتی ها آسیب دید و این موفقیت بزرگی بود که با همکاری کارکنان صنعت نفت و نیروهای هوایی و دریایی ارتش محقق شد؛ البته این آمار به جز کشتی‌های فرآورده و مواد غذایی بود، کشتی های حامل بنزین از حساسیت بالایی برخوردار بود و اکثریت آنها هم به سلامت جابه جا شد.
با این حال با فداکاری نیروهای مستقر در آن منطقه توانستیم در مقابل دشمن ایستادگی کنیم و صادرات نفت را نیز قطع نکنیم و تولید هم در برنامه داشته باشیم.
·                   از خاطرات آن دوران برای ما صحبت می فرمایید؟
اگر بخواهم از آن دوران خاطره ای بیان کنم مربوط می شود، به اولین بمباران پالایشگاه اصفهان که در 24 اسفند سال 64 اتفاق افتاد، بنده در دفتر کار مشغول کار بودم در آن دوران کارشناس تعمیرات مکانیک بودم، که ناگهان صدای غرش هواپیما بر آسمان پالایشگاه بلند شد، با بیسم به آتش نشانی پدافند اطلاع دادیم که علت جویا شویم که ناگهان پالایشگاه مورد بمباران قرار گرفت و آتش عظیمی تمام فضای پالایشگاه را در برگرفت.
و بلافاصله عملیات بازسازی صورت می گرفت این حملات گسترده شد و تا سال 66 که عملیات ها شبانه صورت می گرفت. در آن دوران به پدافند غیرعامل نیزکمک میرساندیم.
در آن دوران رادار و سیستم ها از بین رفته و از دیده بان برای رصد هواپیماها دشمن استفاده می‌شد وضعیت در آن دوران بسیار دشوار بود.
خاطرات آن دوران تماما ایثار کارکنان بود که همزمان با بمباران به بازسازی میپرداختند. بازسازی‌ها در آن دوران 24 ساعته بود.
تصور کنید که نیروی به روی این بسکت ها و بر برج ها بودند و با ارتفاع بلند ناگهان اعلام وضعیت قرمز می شد! خیلی ها حتی متوجه وضعیت قرمز نمی شد با این همه مشکلات باز هم بچه ها لحظه ای از ایثار و فداکاری دست برنمی داشتند و فردای این اتفاق ها همه در سرکار حاضر می شدند.
 
*    از سمت ها و سوابق اجرایی که برعهده داشتید برای ما می گویید؟
سوابق اجرایی بنده : سال 1361 مهندس تعمیرات در پالایشگاه های نفت، سال 1367،رییس تعمیرات و نوسازی پالایشگاه اصفهان، 1371 رییس تعمیرات و نوسازی پالایشگاه اراک،1375رییس پالایشگاه اراک، 1377 مدیر عامل پالایشگاه اراک، 1382-1385  ،مدیر عامل پالایشگاه تهران، 1385 تا 21 مهر 1392مدیر عامل شرکت بهینه سازی مصرف سوخت؛22 مهر 1392 مدیر عامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، مشاور وزیر نفت و سرانجام با سمت مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران بازنشسته شدم و هم اکنون به عنوان مشاور وزیر مشغول به خدمت می باشم.
                 
* چه تفاوت هایی بین نیروهای  حال حاضر وزارت نفت  و نیروهای شاغل قدیم وزارت نفت وجود دارد ؟
باید توضیح دهم که متاسفانه در حال حاضر ما نیروهای داریم که فقط صرفا دارای مدرک هستند و فاقد هرگونه تجربه می باشند، در صورتی که ما نیرویی مورد نیاز داریم که تکنسین باشند و بتوانند در مخازن و چاه ها کار کنند و باید نیرویی استخدام شوند که دوره دیده باشند. در قدیم نیرویی که استخدام می شد همه تکنسین بودند و امیدوارم با بسترسازی این مهم نیز برآورده شود.
·       لطفا نظر خود را درباره سایت ستاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس وزارت نفت، بیان می کنید؟
 راه اندازی این سایت ابتکار خوب است و باید از بعد کمی و کیفی توسعه یابد. در تعامل بودن با کارکنان قدیم وزارت نفت و کانون بازنشستگان در راس فعالیت خود باید قرار دهید و ازخاطرات آنها استفاده کنید و نظرات آن ها را در سایت قرار دهید.
مصاحبه با نفتی های قدیمی و همین طور بخش فیلم و خاطرات - عکس و استفاده بیشتر از فضاهای مجازی همه این موارد می تواند برای معرفی بیشتر این سایت به دیگر علاقه‌مندان کمک کند.
 
*          در انتها اگر صحبتی دارید بفرمایید؟
در پایان از زحمات همسرم بسیار تشکر میکنم که در تمام این سالهای خدمت همواره حامی من بوده اند و وظیفه تربیت فرزندان بنده بر دوش ایشان بود. در آخر نیز باید اضافه کنم که اصولا جنگ و فقدان از دست دادن نیروهای مومن و توانمند برای ما بسیار تلخ بود. ولی به هرحال همه از وطن و سرزمین خود دفاع کردیم و این برای نسل‌های بعد زیبا و آموزنده است.
.

                                                                                              آرزو فروردین



^